Ondergedompeld in mensenhandel.

Begin dit jaar liep ik in Amsterdam letterlijk tegen slachtoffers van mensenhandel op. Langs de Amstel bij de Stopera keken dertig indringende portretten, onderdeel van een reizende tentoonstelling, me aan. Bijzonder, want ik had net een project afgerond bij het Amsterdams Coördinatiepunt Mensenhandel (ACM). Toen ik daar begon realiseerde ik mij hoe weinig je eigenlijk hoort over mensenhandel. En terwijl ik mij onderdompelde in het werk van ACM om zo mijn bijdrage aan hen te kunnen leveren, merkte ik dat mijn omgeving eigenlijk ook niet wist wat het omvat. Ik speelde al langer met het idee om iets van mijn ervaring te delen en de confrontatie met de foto's van de tentoonstelling was het laatste zetje dat ik nodig had om dat ook daadwerkelijk te doen.

Wat is het eigenlijk? 

Mensenhandel; je hoort er wel eens iets over. Ziet beelden van mensen in vrachtwagens op het journaal. Maar eigenlijk realiseer je je niet waar het nu écht over gaat. Niet enkel het illegaal verplaatsen van mensen, maar uitbuiting van mensen staat bij mensenhandel centraal. Gedwongen prostitutie en orgaanverwijdering. Malafide uitzendbureaus in de tuinbouw. Meisjes van vijftien in de ban van een ‘loverboy’. Het zijn allemaal voorbeelden van mensenhandel. Van seksindustrie en landbouw tot horeca. Alles wat te maken heeft met het onvrijwillig verrichten van werkzaamheden of arbeidsvoorwaarden en -omstandigheden die zodanig slecht zijn, dat mensenrechten in het geding zijn. Dan is er sprake van mensenhandel.

Zaterdagavond 22:08 uur

De politie belt naar het Amsterdams Coördinatiepunt Mensenhandel. Een vrouw is in paniek en zij vermoeden dat zij slachtoffer is van mensenhandel. De begeleider heeft een noodbed vrij en richt een veilige plek in. Een kwartier later staat de politie met de vrouw én een kind voor de deur. Dat is onverwacht, maar wordt ingepast. De vrouw is bang en durft haar naam niet te geven. Later, als de vrouw is gekalmeerd, probeert de begeleider haar gegevens alsnog te achterhalen en een dossier aan te maken. De politie komt maandag terug, want om slachtoffer te zijn moet je aangifte doen. En dat is niet zonder risico, want zo maakt de vrouw de exploitant -die verdiende aan haar onvrijwillige sex- daadwerkelijk tot dader. Het is het begin van lang wachten op juridische procedures, bedenktijd, onzekerheid en angst voor represailles.

ACM en CoMensha

Een normaal leven kunnen leiden, je veilig voelen en je eigen keuzes maken die daar aan bijdragen. Het Amsterdams Coördinatiepunt Mensenhandel (ACM) biedt eerste opvang, begeleiding en voorlichting aan slachtoffers van mensenhandel en eventuele meegekomen kinderen om dat voor elkaar te krijgen.Het team ondersteunt hulpverleners die te maken hebben met (mogelijke) slachtoffers van mensenhandel of mensen die uitbuiting in hun omgeving vermoeden. Ze werken nauw samen met o.a. het ministerie van Justitie & Veiligheid, de gemeente Amsterdam, politie en advocaten. Daarbij deelt het team als expertisecentrum kennis en ervaring met deze en andere partners in de keten. Eén van die partners is CoMensha, het Landelijke Coördinatiecentrum tegen Mensenhandel dat zich op een constructieve en kritische manier inzet voor de belangen en rechten van slachtoffers van mensenhandel. Slachtoffers zijn zowel mannen als vrouwen. En wist je dat het meest voorkomende land van herkomst Nederland is? Pas daarna komen landen als Bulgarije, Roemenië en Nigeria.

De vele gezichten van mensenhandel

De rondreizende fototentoonstelling ‘Open Je Ogen’ is een initiatief van CoMensha en Stichting Open Mind. De tentoonstelling laat dertig portretten en verhalen zien van slachtoffers van mensenhandel. Echte verhalen van echte slachtoffers uit 2016, waarvan sommigen nog in beschermde opvang zitten. Toch werkten zij mee aan de tentoonstelling. Waarom? Omdat ze bewustwording onder de maatschappij willen vergroten. Met deze blog wil ik daar graag aan bijdragen. Mocht je binnenkort in Den Helder lopen, kijk dan vooral eens naar deze bijzondere tentoonstelling. Tot 1 juni vind je ‘Open Je Ogen’ nog aan de Flaneerkade en daarna op Plein 1992 in Maastricht.

Samenwerking MoreInfo en ACM

Het ACM is een onderdeel van HVO-Querido, een Amsterdamse zorginstelling waar ik veel mee samenwerk. Als je daar meer over wilt weten, klik dan hier.

De portretten in deze blog zie je ook in de tentoonstelling. Ik gebruik ze hier met toestemming van CoMensha. Fotografie door Ernst Coppejans

CoMensha
Ernst Coppejans
Stichting Open Mind
HVO-Querido

Meer weten?
Bel of mail Erik van Lenthe

0651854525
erik.vanlenthe@moreinfo.nl